UX/UI dizayn nədir? Sadə dillə izah

Veb sayta daxil olarkən adətən düşünmürük ki, niyə bir düyməni dərhal başa düşürük, digərini isə tapmaq çətin olur. Bəzi saytlarda lazım olan məlumatı bir neçə saniyəyə tapırıq, digərlərində isə səhifəni tezliklə bağlamaq istəyirik.

Bunun əsas səbəblərindən biri UX/UI dizaynıdır. UX və UI anlayışları çox vaxt birlikdə istifadə olunur, lakin əslində onlar rəqəmsal məhsulun fərqli tərəflərinə cavab verir.

UX dizayn nədir?

UX (User Experience) istifadəçi təcrübəsi deməkdir. Sadə dillə desək, UX insanın veb saytdan, tətbiqdən və ya digər rəqəmsal məhsuldan istifadə edərkən nə qədər rahat və problemsiz təcrübə yaşamasıdır.

Məsələn, internet mağazasına daxil olan istifadəçi məhsul tapmaq, onun xüsusiyyətlərinə baxmaq və sifariş vermək istəyir. Axtarış sistemi rahatdırsa, kateqoriyalar düzgün qurulubsa, məhsul haqqında məlumat aydındırsa və sifariş prosesi lazımsız addımlardan ibarət deyilsə, istifadəçi yaxşı təcrübə əldə edir.

UX dizayn aşağıdakı suallara cavab axtarır:

İstifadəçi nə etmək istəyir?
Lazım olan məlumatı nə qədər tez tapa bilər?
Növbəti addımın nə olduğu aydındırmı?
İstifadəçinin qarşısında lazımsız maneələr varmı?
Saytın strukturu məntiqlidirmi?

Yəni UX yalnız görünüşlə bağlı deyil. Əsas məqsəd məntiqi struktur və rahat istifadə təmin etməkdir.

UI dizayn nədir?

UI (User Interface) istifadəçi interfeysi deməkdir. Sadə şəkildə desək, istifadəçinin ekranda gördüyü və qarşılıqlı əlaqədə olduğu bütün vizual elementlər UI dizaynına daxildir.

UI dizayn elementlərinə aşağıdakılar daxildir:

rənglər;
şriftlər;
düymələr;
ikonlar;
şəkillər;
elementlərin ölçüləri və aralıqları;
formalar və məlumat sahələri;
animasiyalar və vizual effektlər.

UI dizaynın məqsədi yalnız interfeysi gözəl göstərmək deyil. Yaxşı hazırlanmış interfeys istifadəçiyə səhifəni daha tez anlamağa və hər elementin nə üçün nəzərdə tutulduğunu müəyyən etməyə kömək edir.

UX və UI arasındakı fərq nədir?

Bu fərqi sadə şəkildə avtomobil nümunəsi ilə izah etmək olar.

UX avtomobildən istifadənin nə qədər rahat olmasıdır: idarə etmək asandırmı, oturacaqlar rahatdırmı, idarəetmə elementləri məntiqli yerləşdirilibmi?

UI isə avtomobilin görünüşüdür: kuzovun dizaynı, faralar, salon, materiallar və digər vizual elementlər.

Veb saytda da vəziyyət oxşardır. UX təcrübənin necə işlədiyini, UI isə interfeysin necə göründüyünü müəyyən edir.

UX/UI biznes üçün niyə vacibdir?

Yaxşı dizayn sadəcə saytı daha gözəl göstərmək üçün lazım deyil. O, istifadəçilərin davranışına və biznes nəticələrinə birbaşa təsir göstərə bilər.

İstifadəçi saytın strukturunu başa düşmürsə, rəqib sayta keçə bilər. Sifariş forması çox uzundursa, istifadəçi alış prosesini yarımçıq saxlaya bilər. Vacib düymə nəzərə çarpmırsa, istifadəçi növbəti addımın nə olduğunu anlamaya bilər.

Düşünülmüş UX/UI dizayn biznesə kömək edir:

veb saytdan istifadəni asanlaşdırmağa;
istifadəçi səhvlərini və narazılığını azaltmağa;
sorğuların və konversiyaların sayını artırmağa;
brend haqqında müsbət təəssürat yaratmağa;
kompüter və mobil cihazlarda vahid istifadə təcrübəsi təmin etməyə.

UX/UI dizayn necə hazırlanır?

Yaxşı interfeys dizaynı adətən düymələrin rəngini seçməklə başlamır. İlk növbədə istifadəçiləri və biznesin məqsədlərini anlamaq lazımdır.

Araşdırma. Auditoriya, istifadəçi ehtiyacları və biznes məqsədləri təhlil edilir.
Struktur. Səhifələrin, bölmələrin və naviqasiyanın məntiqi quruluşu müəyyən edilir.
Prototip. İnterfeysin sadələşdirilmiş ilkin versiyası hazırlanır.
UI dizayn. Rənglər, şriftlər, düymələr, kartlar, ikonlar və digər vizual elementlər hazırlanır.
Test. Əsas istifadəçi ssenariləri yoxlanılır və aşkar olunan problemlər aradan qaldırılır.

UX/UI yalnız böyük saytlar üçün lazımdır?

Xeyr. UX/UI dizayn sadə landing page-dən tutmuş internet mağazasına və mürəkkəb veb tətbiqə qədər demək olar ki, bütün rəqəmsal məhsullar üçün vacibdir.

Hətta kiçik korporativ sayt belə ziyarətçiyə şirkətin nə ilə məşğul olduğunu, hansı xidmətləri təqdim etdiyini və onunla necə əlaqə saxlamağın mümkün olduğunu tez başa düşməyə kömək etməlidir.

Nəticə

UX rahatlıq və qarşılıqlı əlaqənin məntiqi, UI isə interfeysin vizual hissəsidir. Onların birlikdə düzgün tətbiqi həm istifadəçilər, həm də biznes üçün effektiv veb sayt yaratmağa imkan verir.

Buna görə yaxşı veb dizayn “Düymə hansı rəngdə olmalıdır?” sualından başlamır. Əsas sual budur: “İstifadəçi nə etməlidir və bunu onun üçün mümkün qədər sadə necə edə bilərik?”